การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตโคของเกษตรกรรายย่อยในจังหวัดเชียงรายด้วยนวัฒกรรมใหม่ด้านอาหารสัตว์รองรับยุทธศาสตร์โคเนื้อสร้างชาติ

บทคัดย่อ

โครงการ การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตโคของเกษตรกรรายย่อยในจังหวัดเชียงรายด้วยนวัฒกรรมใหม่ด้านอาหารสัตว์รองรับยุทธศาสตร์โคเนื้อสร้างชาติ มีแผนศึกษาในวิสาหกิจชุมชนผู้เลี้ยงโคเนื้อ จังหวัดเชียงราย ในระหว่างปี 2563-2564 ด้วยวิธีการดำเนินงานแบบมีส่วนร่วม (Participatory action research) โดยการศึกษาเบื้องต้นในเกษตรกรรายย่อยซึ่งมีการเลี้ยงโคเนื้อเฉลี่ย 10 ตัวต่อฟาร์ม พบว่า เกษตรกรมีรูปแบบการเลี้ยงแบบดั้งเดิมโดยแต่ละรายแยกกันผลิตทำให้ต้นทุนสูงเนื่องจากไม่มีการผลิตอาหารสัตว์ด้วยตนเอง ซึ่งจากแผนยุทธศาสตร์การผลิตโคเนื้อในปี พ.ศ. 2563 เป็นต้นไป ของกลุ่มจังหวัดเชียงราย มีแผนทางเศรษฐกิจที่จะดำเนินการช่วยพัฒนาคุณภาพชีวิตของเกษตรกรไทยให้ดีขึ้นโดยให้มีการจัดการทำเกษตรกรรมอย่างบูรณาการ เช่น การผลิตโคขุนคุณภาพดี อย่างไรก็ตามในการผลิตนั้นต้นทุนประมาณ 50 เปอร์เซ็นต์คือ ค่าอาหารสัตว์ เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว ในโครงการนี้จึงได้ศึกษาถึงความเป็นไปได้ในการใช้วัสดุทางการเกษตรที่มีราคาถูก เช่น เศษเหลือของแรแปรูปสับปะรดภูแล ซึ่งจะมีการเสริมด้วยวัสดุการเกษตรที่มีราคาถูกตามฤดูกาล (มันสำปะหลัง ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ และ อื่นๆ) มาผลิตเป็นอาหารหมักเพื่อเลี้ยงโคขุน ร่วมไปกับศึกษาผลของการเติมหัวเชื้อจุลินทรีย์ที่เหมาะสมในกระบวนการหมักอาหารสัตว์ ซึ่งผลที่ได้จะทำให้ได้อาหารหมักสำหรับเลี้ยงโคขุน และ เป็นเทคโนโลยีที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งจะถูกประชาสัมพันธ์และถ่ายทอดไปสู่เกษตรกรในพื้นที่ต่อไป ซึ่งสามารถสรุปประเด็นการดำเนินงานได้ 4 ขั้นตอน ดังนี้ คือ 1. การสำรวจสภาพเศรษฐกิจและสังคมในชุมชน 2. การสำรวจความต้องการและระดมความคิดของเกษตรกรในพื้นที่ที่ร่วมโครงการ 3. การอบรมสาธิตและการให้องค์ความรู้เกี่ยวกับการดำเนินงานแก่เกษตรกร และ 4. การลงมือปฏิบัติของเกษตรกรในชุมชน และ 5. การสร้างต้นแบบเกษตรกรและรูปแบบการผลิตโคขุนที่จะเป็นแบบอย่างให้เกษตรกรอื่นๆในชุมชนจังหวัดเชียงราย

คำสำคัญ